Siteler Hakkında..

 

1) Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi mezunuyum. Kendi işlerimizi mutfağımıza pişirecek düzeyde php, mysql ve debian bilgisine sahibim. Petarkadas.com, nedirnedemek.org gibi çeşitli web sitelerinin kurucularından biriyim. Bana  Friendfeed'de http://www.friendfeed.com/umutakyol veya http://oba.sitelerhakkinda.com/umutakyol adreslerinden ulaşabilirsiniz. Yine http://blog.sitelerhakkinda.com adresinden kurumsal blogumuzu takip edebilirsiniz.

 

2) İnternet yayıncılığı artık sınırlarını tam olarak belirleyemediğimiz büyük bir mecra. Bazı kaynaklara göre 300 milyon kadar web sitesi olduğu söyleniyor ki, dergi, tv, kitap, gazeteleri saymadan sadece bu rakam bile artık çağımızda yaşayan bir insanın nasıl bir bilgi bombardımanı altında olduğunu çok iyi özetliyor. Günümüzde yaşayan bir insan sabah evden çıkıp akşam eve gelene kadar geçen sürede 18. yy.'da yaşayan bir insanın tüm ömründeki bilgi bombardımanından daha fazla bilgi bombardımanına uğruyor.

Tam bu noktada eğer interneti birbirine bağlı olmak şeklinde yorumlarsak şöyle bir sonuca varabiliriz. İnternet, insanlığın bilgiyi düzenlemekteki kurtarıcısıdır. Çünkü, bu karmaşık ağı tarayıcı dediğimiz son derece basit bir ürünle kontrol etmemiz mümkün. İnsanın bu konudaki yardımcıları da internetteki "sosyal ağlar, ilgi alanıma girdiği zaman bana ulaşabilen hedefli haberler, sosyal ağlardan yayılan haberler" gibi çeşitli servisler.

 

İnterneti birbirine bağlanan veritabanı kümeleri ve onlar üzerindeki sunucu bilgisayarlar olarak aldığımızda internet olmadan bunların hiçbiri olamazdı. Demeki ki, insanlık sosyal evrimindeki bir sonraki basamağa çıkabilecekse, belki de bunu internet sayesinde yapabilecek.

 

İnternet sayesinde Hindistan'da, Çin'de günlük kazançları 1$ veya altında olan 173 milyon, genel olarak Asya-Pasifik bölgesindeyse günlük kazançları 2$ veya altında 1,85 milyar kişi yaşadığını biliyoruz. Bilmeyi bırakın, artık bu insanlarla aynı ağdayız.

 3-Türk internetinin gelişmesi önünde bir engel var mıdır? Türk internetinin gelişmesi için profesyonel ve sıradan kullanıcılar sizce neler yapmalıdır?

3) Bir sürü var. Aklıma gelenleri rastgele söyleyeyim:

 

Birincisi web sitelerinin kendi kendilerini idare edecek kadar gelir kazanamamaları. Kendi temel ihtiyacını karşılayamayan bir web sitesi, ziyaretçilerinin daha yüksek ihtiyaçları olarak tanımlanabilecek "topluluk ahlakı, ticaret ahlakı, özgün içerik ve iş üretme" gibi ihtiyaçları karşılıyamıyor. Kısa yoldan hedefe ulaşmak gibi bir kısır döngüye giriliyor.

 

İkincisi, anonimlik. Anonim olmayı beceremiyoruz. Başka yerlerde kişisel hayatın gizliliği ilkesinin uzantısı olarak anlaşılan anonimlik kavramı ülkemizde "isteyen istediği haltı yer" şeklinde anlaşılıyor. Bu durum kişilerin birbirine ve yaptığı işe olan saygısını yok ediyor. Sektörün dışındaki sermaye sahibi kişilerin sektöre mesafeli durmasına neden oluyor. Kendi bindiğimiz dalı kesiyoruz denebilir.

 

Üçüncüsü, Türkiye'nin reklam ajanslarının, reklam ağlarının kendine özgü yapısı. Reklam bulmak için reklam ajansınız olmalı veyahut da reklam ağlarından birine katılmalısnız. Reklam ajansınız olduğu takdirde gelirinizin büyük bölümüne reklam ajansı tarafından el koyulacak, büyük olasılık da ajansınız tarafındaki yüzlerce siteden birisi olarak kimse sizi pazarlamayacak. Bir reklam ağına katıldığınız takdirseyde acımasız bir rekabetle karşı karşıya kalacaksınız. Bunun adı Google'da üst sırada kim çıkacak rekabeti. Bu rekabet Google'un Türkiye'deki arama pazarında %100'lük bir dilimi kapmasını bir sonucu. Bu çok aşırı bir durum. Ne yazık ki Türk interneti bu aşırılığı uzun zamandan beri normal koşullar olarak kabul etmek durumunda kaldı. Çok acımasız, düşük standartlı ve adaleti kendine has bir rekabet söz konusu.

 

4) Siteler Hakkında, web siteleri hakkında wiki makalesi yazılabilen büyük bir sosyal ağ. Biliyorsunuz, wiki felsefesi bilginizi insanlara yararlı olmak için paylaşmak anlamına gelir. Bu anlamda yukarıda Türk internetinin önünde gelişmesine engel olan sebepler Siteler Hakkında'nın da önünde var. Bunu önlemke için yaptığımız şeylerden bir tanesi üyelerin adlarını soyadlarını belirterek üye olmaları. Bunu yapmadıkları takdirde, yanlış bilgi verdikleri ortaya çıktığını farkettiğimiz anda uyarı olmadan hesaplarını kapatıyoruz.

 

Öte yandan insanların web siteleri hakkında wiki makalesi yazmaları için en ideal bir ortamı oluşturduk. Hala gelişme sürecinde olan wiki makalesi yönergeleri ve wiki makalesi yazım kurallarımız var. Bu yönergelerle standart oluşturmaya çalışıyoruz. Standartların kaliteli bilgi üretmedeki anahtarlardan birisi olduğunu düşünüyoruz. Yine herhangi bir wiki makalesine katkıda yapanlar, katkı oranları hesaplanabiliyor. Wiki makalesinin editörü olmakla birlikte aslında aynı zamanda o web sitesinin wiki makalesini düzenleyecek olan kişilerle bir iletişime de giriyorsunuz. Böylece bilgi paylaşımı yapmanın zaten iyi bir şey olduğunun yanında bilginizi paylaştığınızda sosyal çevrenizi de geliştirmiş oluyorsunuz.

 

Siteler Hakkında, bunların yanında aynı zamanda insan eliyle oluşturulmuş en büyük Türkçe dizini oluşturdu. Şu anda 400.000'e yaklaşan web sitesi kayıtlı. Alışılagelmiş dizinlerden farklı olarak onbinlerce kategorisi var. Bu kategoriler wiki makalesini düzenleyen editörlerce ortaya çıkarılıyor. Wiki makalesinin kategoriler bölümüne web sitesinin ilgili olduğu "konu, kişi, bölge, marka, ürün, hizmet" kategorileri yazıyorlar. Yazılanların hepsi onaylı kategori olmuyor. Bunlardan hangisinin kategori olabileceğini yönetici editör belirliyor. Yönetici editörün onayladığı kategori onaylı bir kategori oluyor.

 

Burada bu kadar çok web sitesinin kayıtlı olduğu bir dizinde sıralama ve kalite sorunlarının olabileceği akla gelebilir. Bunu çözmek için gelitirdiğimiz "kütük raporu" adlı bir aracımız var. Her kategori için web sitelerinin kütük raporları karşılaştırılıyor, bağımsız kaynaklardan gelen bu bilgilere göre bir sıralama yapılıyor. Bu anlamda kütük raporları kendi web sitesinin durumunu takip etmek isteyenler için de ideal bir araç olarak ortaya çıkıyor.

 

5) Üye olma imkanı ancak 4 aydır var. Siteler Hakkında ilk yayına çıktığı Şubat 2009'dan Nisan 2009'a kadar wiki makalelerini anonim olarak düzenleme imkanı sunuyordu. Daha sonra Türkiye'ye daha uygun bir yapıya geçmeye karar verdik ve üyelik sistemini Mayıs 2009'da hayata geçirdik. O zamadan bu yana toplam 7091 üyemiz oldu. Bu üyelerin %82'si bay, %18'i bayan üyelerden oluşuyor. Üyelerimizin %20'si 20 yaşın altında, %32'si 20 ila 30 yaş arasında, %28'i 30 ila 40 yaş arasında.

 

6) Siteler Hakkında özellikle Türkçe veya Türkiye'de kullanılan web sitelerinin ön planda tutulmaya çalışıldığı bir sistem. Bu anlamda dizindeki kategorilerde dili Türkçe olmayan siteleri tespit eden ve göreceli olarak sıralamalarda biraz daha aşağıya kaydıran bir araç kullanıyoruz. Yine de Almanya, Hindistan ve ABD kaynaklı girişler söz konusu.

 

7) Siteler Hakkında Türkçe olarak planlandı. Yabancı diller için bir planımız söz konusu değil. Yeri gelmişken Türkiye'de doğmuş bir web sitesinin dünya çapında başarılı olmasını çok isterim. Umarım ki yakında bu tür web siteleri göreceğiz.

8) Şu anda odaklanmış durumdayız, Siteler Hakkında dışında bir proje planımız yok. Öte yandan özellikle yerel arama, mobilite, alışveriş odaklı servisler ve kobilere online çözümlerde fırsat olduğunu görüyorum.

9) Türk internet kullanıcılarına mesajım daha çok içerik üretmeleri. Örneğin Siteler Hakkında'da bilgi sahibi oldukları web sitelerinin wiki makalesini yazabilirler. En azından sadece fikirlerini yorum olarak paylaşabilirler. Başarılı bir ülke ve toplum için başka birçok şeyin yanında üretmemiz de gerekiyor. Son olarak wiki makalesi yazacaklar wiki makalesi yönergelerine ve wiki makalesi yazım kurallarına bakmayı unutmasınlar.

Bir önceki sohbet: Sanal Okul Dünyası